معاونت فنی و مهندسی شرکت آب و فاضلاب کاشان، از اواسط خردادماه ۱۴۰۴، عملیات بهسازی و بازآفرینی بهرهبرداری از چشمهقنات روستای کلوخ را آغاز کرده است؛ قناتی که در دل کوهپایهای خشک اما زنده، همچنان جاری است. این پروژه در راستای سیاستهای کلان شرکت برای پایداری منابع ذخیره آب، با اعتباری بالغ بر پنج میلیارد ریال در حال اجراست و طبق برنامهریزی صورتگرفته، تا اواسط مردادماه به بهرهبرداری میرسد.
به گفته محسن شمس، معاون فنی و مهندسی آبفای کاشان، در چارچوب این پروژه، اقدامات متعددی به اجرا درآمده که از آن جمله میتوان به لایروبی کامل مسیر قنات، اجرای ۱۰ متر کولگذاری برای تقویت زهکشی و ایمنسازی مسیر و نیز لولهگذاری ۹۰ متر با لولههای پلیاتیلن دوجداره به قطر ۵۰۰ میلیمتر اشاره کرد. این زیرساخت جدید، انتقال مؤثر آب و جلوگیری از هدررفت آن را تضمین میکند و زمینه بهرهبرداری بهینه از جریان خروجی قنات را فراهم میسازد.
ظرفیتهای کوچک، تأثیرات بزرگ
اگرچه میزان دبی نهایی پیشبینیشده برای این چشمه، حدود نیم لیتر در ثانیه در تابستان و تا یک لیتر در ثانیه در فصول پربارش برآورد شده است، اما این حجم از آب، در مقیاس مصرفی یک روستا با جمعیت چند ده خانواری، میتواند نقشی کلیدی در تأمین پایدار آب شرب و کاهش وابستگی به آبرسانی سیار یا انتقال آب از مناطق مجاور ایفا کند.
این پروژه نمونهای روشن از مدیریت خرد منابع است؛ رویکردی که در کنار طرحهای کلان انتقال، تصفیه و بازچرخانی و اصلاح شبکههای فرسوده میتواند به افزایش تابآوری شبکه تأمین آب کمک کرده و مناطق محروم را در برابر تنشهای آبی آینده مقاومتر سازد.
مدیریت در دل خشکسالی
منطقه کاشان، برای پنجمین سال پیاپی با پدیده خشکسالی مواجه است و روند نزولی سطح آبهای زیرزمینی، این منطقه را در زمره مناطق دارای تنش آبی شدید قرار داده است. با این حال، شرکت آب و فاضلاب کاشان با اتکا به رویکردی ترکیبی، ضمن اجرای پروژههای راهبردی، از هیچ ظرفیت محلی و طبیعی غافل نشده و در تلاش است با احیای منابع کوچک ولی مؤثر، نقشی فعال در تثبیت شبکه توزیع آب شرب ایفا کند.
پروژه بهسازی چشمهقنات کلوخ، نماد همین نگاه چندلایه به بحران آب است؛ نگاهی که بر پایه حفظ میراث طبیعی و بهرهبرداری مسئولانه از منابع بومی، راهی برای عبور از بحران در دل کویر میگشاید.